Droog water

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Zentuin door Shinkichi Tajiri, 1995

 

 

Rotstuin

 

In 1995 opende het CobrA Museum in Amstelveen, het is gehuisvest in een gebouw ontworpen door Wim Quist. De architect hield het inwendige van het gebouw licht door onder andere in het hart een lichtkoker te plaatsen. Voor de bodem van de lichtschacht ontwierp Tajiri een variatie op de Japanse rotstuin.

 

De Japanse rotstuin ofwel Karesansui wordt ook wel aangeduid als ‘dry landscape garden’ en zentuin. Grind, zand en rotsblokken zijn in een dergelijke tuin kunstzinnig gearrangeerd, het zand en grind worden in patronen geharkt die de rimpeling en stroming van water suggereren. Er stroomt echter geen water, de rotsen symboliseren bergen en in schikkingen kunnen ze een ‘dry waterfall’ verbeelden. In sommige ontwerpen zijn bomen, planten en/of stilstaand water opgenomen.

 

De aanleg van Karesansui-tuinen bloeide vooral in de 14-16e eeuw, Zen-boeddhisme werd in Japan in de 14-15e eeuw geïntroduceerd en de ontwerpen van de rotstuinen focusten op meditatie-aspecten.

 

 

 

                            

 

                                                                        bergen                                                                                                       golven

                                                             wolken

 

 

Staaltuin

 

Tajiri verving de rotsen van de traditionele zentuin door objecten van cortenstaal. De verschillende vormen verwijzen naar de bergen (aarde), de golven (water) en de wolken (lucht). De zon die het licht door de schacht laat vallen, symboliseert het vierde element: het vuur. Het grind is in patronen geharkt die stroming suggereren. Maandelijks worden de patronen opnieuw geharkt, niet noodzakelijkerwijs altijd in dezelfde vorm.

 

Tajiri schreef er een haiku bij:

 

behind the dark clouds

the magical mountains view

the wild, raging sea

verre bergen zien

achter donkere wolken

de ziedende zee

 

 

 

 

                                                                                                       Tajiri in zijn zentuin (Foto: Nico Koster)

 

Zen, een staat van bewust-zijn

 

Een paar citaten van Tajiri over Zen:

“Zen valt niet uit te leggen. Want doe je dat, dan vlucht het weg zoals een hert in het bos voor je uit rent waardoor je het niet te pakken krijgt” stelde Tajiri. “Zen you don’t talk about. It is something you can’t speak about. It’s a state of awareness. I feel close to this, but I don’t want to study it.” En: “Ik voel me bijzonder op mijn gemak met deze doctrine zonder kennis, woorden, instructies en verklaringen”.

 

Een westerling wil volgens Tajiri in een zentuin altijd symbolen voor bergen, wolken en golven zien, maar dan wordt voorbij gegaan aan de essentie. Een zentuin vraagt niet om begrepen te worden en symboliseert niet iets anders. Dat zou het ware doel in de weg staan: de geest helpen het niveau van de ‘niet-geest’ of het ‘niet-denken’ te bereiken. Op dat niveau staat de deur naar het intuïtieve begrijpen van de hogere waarheid open, aldus de kunstenaar.

 

 

                   

 

 

 

 


 

Shinkichi Tajiri  (1923-2009)

 

Wikipedia

 

www.shinkichi-tajiri.com

 

 

 

 

De zentuin bij de woning van Tajiri in Baarlo (Foto: 2001 door NN, met echtgenote Suzanne van der Capellen)

 

 

 


 

Cobra Museum, Amstelveen

 

Foto’s: juni 2014

 

 

 

Startpagina Buitenbeeldinbeeld

 

 

Startpagina Beelden in Nederlandse Musea